Politiek uitgelegd

INLEIDING, ONBEKEND MAAKT ONBEMIND!

Bekenden vragen me wel eens: wat houdt dat nou in Statenlid? Wat doet Provinciale Staten eigenlijk?

Goede vragen waaruit blijkt dat politiek, maar zeker Provinciale politiek voor velen een “ver van mijn bed”  show is. Iedere Provincie kent zijn PS, al wordt het in Limburg het Gouvernement genoemd. Als midden bestuur is PS eigenlijk hetzelfde ingericht als de gemeenteraad of de Tweede Kamer. De taken van de Minister President of de burgemeester worden bij ons door de Commissaris van den Koning uitgevoerd. De ministers of wethouders heten bij ons Gedeputeerden. En de Kamerleden of gemeenteraad is bij ons PS.

In Overijssel hebben we 47 Statenleden, deze hoeveelheid is afhankelijk van het aantal inwoners in de Provincie. Wij zijn verdeeld in 12 partijen, waarvan de CDA de grootste is en 1 onafhankelijk Statenlid. PS is kader stellend, dat wil zeggen dat zij aangeeft wat er moet gebeuren. Het Dagelijks bestuur (de CvdK en GS) voeren dat vervolgens uit. Vervolgens heeft PS een controlerende taak. Wij controleren of het echt zo wordt uitgevoerd als we hebben afgesproken. En last but not least zijn wij als Statenlid volksvertegenwoordiger. Wat mij betreft de belangrijkste taak. Wij vertegenwoordigen onze kiezers en proberen de stem van onze achterban zo te verwoorden dat hun belangen zo goed mogelijk worden uitgevoerd. Uiteraard kan dat alleen als je een meerderheid van PS zo ver krijgt om je voorstellen te steunen. In het begin van een Statenperiode vindt de formatie plaats. O.l.v. de grootste partij wordt de coalitie gevormd. Deze hebben in principe een meerderheid. Bij ons bestaat de coalitie uit: CDA, VVD, PvdA, CU en de SGP. De overige partijen, waaronder Fractie Mooi Overijssel, vormen de oppositie. Na de coalitievorming is het coalitieakkoord uitgewerkt. Eigenlijk het plan, waarin staat hoe en wat de komende 4 jaar uitgevoerd gaat worden. Deze is aan het begin gepresenteerd aan  PS, er zijn wijzigingen door PS aangebracht (amendementen en moties) en een meerderheid heeft zich hierover uitgesproken. En met dat in ons achterhoofd proberen we zo goed als kwaad als het kan de Provincie nog leefbaarder te maken. Echter we gaan niet over alles. Wetgeving bijv. is op Landelijk niveau geregeld en de WMO is een gemeentelijke bevoegdheid. Wij gaan over specifieke Provinciale aangelegenheden.

WAT ZIJN DE TAKEN EN BEVOEGDHEDEN VAN PROVINCIALE STATEN?

Wat zijn nu de zaken waar de Provincie en dus ook de Statenleden over gaan. Wij van FMO zijn  van mening dat je zelf bepaalt waar je over gaat en waar je dus je invloed op wilt uitoefenen. Weliswaar soms niet direct bij de Provincie, maar wellicht wel door lobbyen bij de Landelijke of gemeentelijke politiek. Er zijn echter een aantal zaken die zeker bij de Provincie thuis horen. Deze zaken zijn in groepen ingedeeld en worden in gelijknamige commissies besproken. Bij de grotere partijen zijn woordvoerders (Statenleden) benoemd die deze onderwerpen in de commissies bespreken en indien nodig in de Statenvergaderingen ter sprake brengen en behandelen. Bij eenmansfracties is er slechts  één Statenlid. En dat is dus ook de enige die zijn/haar zegje mag doen en stemrecht heeft in de Statenvergadering.

De commissievergaderingen zijn veelal overlappend, dat wil zeggen dat er meerdere commissies tegelijkertijd vergaderen. En dat is voor een éénmansfractie dus niet te behappen. Gelukkig mag je in Overijssel als kleine partij gebruik maken van max. twee Burgerstatenleden. Deze dienen dan wel ook op de kieslijst gestaan te hebben en worden ook beëdigd. Ze hebben dezelfde rechten en plichten als een Statenlid alleen ze hebben geen spreek- of stemrecht bij de Statenvergadering. Wij hebben één Burgerstatenlid; Ria Smit​. En deze neemt dus delen van onze taken over.

In Overijssel hebben we de volgende commissies en dat zijn dan ook gelijk de zaken waar we over gaan.

1. Bestuur en Financiën (Chilion).

2. Ruimte en Water (Fred).

3. Milieu en Energie (Fred).

4. Economie (Fred).

5. Landbouw en Natuur (Ria).

6. Cultuur en Sociaal (Chilion).

7. Verkeer en Vervoer (Ria).

Wat deze onderwerpen inhouden belichten we aan de hand van een aantal voorbeelden, verderop op deze pagina.

Maar buiten dit alles hebben de Statenleden nog een belangrijke taak, al voeren we deze slechts één maal in de Statenperiode uit. Het kiezen van de leden van de Eerste Kamer. Gelijk al in het begin van de Statenperiode vindt in het hele Land op hetzelfde tijdstip deze verkiezing plaats. In de Statenzaal is dan een stemhokje neergezet en alle Statenleden mogen dan hun stem uitbrengen. Deze stemmen worden Landelijk bij elkaar opgeteld en de uitslag bepaalt de samenstelling van de Eerste Kamer. Dit noemen we getrapte verkiezingen.

WELKE INSTUMENTEN HEB JE ALS STATENLID OF HOE KAN JE ALS STATENLID INVLOED UITOEFENEN?

Hier zou je het onderscheid moeten maken tussen de formele regelingen en het niet formele. Om met de laatste te beginnen. Hier spelen een aantal zaken. Ik zal niet te veel uitweiden over het reeds in Griekenland ontstane; Logos, Pathos en Ethos. Maar het komt er op neer dat je geloofwaardig moet overkomen, door het leveren van feiten (dus kennis op bijv. een bepaald dossier, bewijs, logica), emotie en het inspelen op belangen of angsten en uitstraling, sympathie en betrouwbaarheid. Deze zaken zijn nog steeds essentieel, zowel voor de achterban, als ook voor het overtuigen van bijv. andere partijen om mee te gaan in jouw standpunten. Of in andere woorden om anderen te overtuigen van jouw gelijk en zodanig dat het ook voor hen en hun kiezers een voordeel oplevert. Verder is het handig om veerkracht te tonen. De ene keer geef je bij voorstellen wat meer toe dan de andere keer. Door andere wat te gunnen, creëer je ook een situatie waarin zij mogelijk de volgende keer jou ook wat willen gunnen; de zgn. gunfactor. Fractie Mooi Overijssel is een zgn. middenpartij. En dat biedt dermate voordelen omdat je de ene keer wat meer met linkse partijen kan mee bewegen en de andere keer weer met rechts. En last but not least is het handig om gewoon vriendelijk te zijn naar de anderen. Je hoeft het niet met hun eens te zijn, maar je moet proberen dat nooit persoonlijk te maken.

En dan de formele instrumenten.

1.Je kunt een onderwerp onder de aandacht brengen. Dat doe je door een onderwerp te agenderen voor een Statencommissiedag.

2. Je kunt schriftelijke vragen aan GS stellen. Deze moeten dan binnen 4 weken antwoorden, niet alleen aan de vraagsteller maar aan heel PS.

3. Je kunt mondelinge vragen stellen, je doet dit m.n. als er meer spoed achter zit en je bijv. niet 4 weken wilt wachten. Dit doe je bijv., in het vragenuurtje bij de maandelijkse PS vergadering.

4. Je kunt door een interpellatiedebat direct vragen stellen aan GS over niet geagendeerde onderwerpen. Je moet dit wel aankondigen zodat GS zich kan voorbereiden.

5. Je kunt GS een uitspraak laten doen. Dat kan door een motie (over een geagendeerd voorstel) of motie vreemd (betreffende een niet op de agenda staand onderwerp) in te dienen. Dit kan op ieder moment. Na het indienen van een motie wordt hier over gedebatteerd, GS geeft zijn/haar mening en in een stemming wordt de motie aangenomen of verworpen.

6. Je kunt een besluit deels laten aanpassen. Dit doe je door het indienen van een amendement. Het gaat dan over een andere formulering van het ontwerpbesluit. Als dit amendement wordt aangenomen (er wordt dus eerst over het amendement gestemd en pas daarna over het besluit) moet het besluit worden veranderd naar de aangepaste tekst en door GS worden uitgevoerd.

7. Je kunt zelf een voorstel voorleggen aan PS. Dit noemen we een initiatiefvoorstel. Dit doe je vaak samen met andere fracties. Hierbij speelt in eerste instantie GS geen rol. Pas als het voorstel door PS wordt aangenomen moeten ze er mee aan de slag.

8. Je hebt het recht van onderzoek (enquête). Hiermee kan PS het bestuur van GS diepgravend controleren. Deze heb ik de afgelopen jaren nog niet meegemaakt.

Kortom het zijn er nog al wat. Moties en amendementen zijn het meest voorkomen. Wil je eens zien hoe e.e.a. in zijn werk gaat? De vergaderingen zijn openbaar. Je kunt dus altijd binnen lopen. Maar ook kun je vergaderingen live volgen via de livestream. Deze livestream en meer relevante informatie kun je vinden met deze link: De website van de provincie Overijssel – Provincie Overijssel

Een Statenlid heeft drie taken.

Formeel heeft een Statenlid drie taken:

  1. Volksvertegenwoordiger.
  2. Het stellen van kaders aan GS.
  3. Het controleren van GS.

Nummer 1, volksvertegenwoordiger is eigenlijk het belangrijkste. Formeel gebeurt dat bij de Provinciale verkiezingen, iedere vier jaar. Een Statenlid wordt op naam gekozen door de inwoners op basis van een onderliggend verkiezingsprogramma. Dit betekent dat een Statenlid in de uitoefening van zijn/haar ambt de belangen van de provincie en haar inwoners betrekt en afwegingen maakt tussen die belangen. Een Statenlid zal zich echter altijd moeten laten leiden door de belangen van zijn of haar achterban (de kiezers).

Nummer 2, kaderstellen. Dit is de bevoegdheid tot het vaststellen van verordeningen en beleid. Hiermee wordt bedoeld dat PS richting geeft en grenzen aangeeft aan GS. GS moet deze beleidsvoornemens uitvoeren en binnen de door PS gestelde grenzen blijven. GS kan met Statenvoorstellen komen, waarna PS de kaders vaststelt en na goedkeuring van PS overgaan tot uitvoering hiervan.

Nummer 3, controleren. PS heeft de taak om te controleren of GS de beleidsvoornemens binnen de vastgestelde kaders uitvoert. Hiervoor hanteren wij een aantal controle instrumenten.

Iedere periode begint met het stellen van beleidsdoelen door PS. En dat gebeurt halverwege het jaar door het uitbrengen van de Perspectiefnota (P-nota). Deze geeft weer welke beleidsdoelen er voor het komende jaar zijn. Eigenlijk is dit het deel waarmee de eerstkomende periode wordt aangevangen. Hoe die er uit ziet kunt u zien in bijgaande link: Perspectiefnota 2021 (overijssel.nl)

Jaarlijks wordt door PS de begroting vastgesteld (oktober). Uiteraard staat deze in relatie tot de P-nota. Deze begroting wordt vooraf door GS ingediend en na goedkeuring van PS uitgevoerd in het daaropvolgende Statenjaar. Deze begroting kunt u via deze link inzien: Begroting 2021 (overijssel.nl)

Vervolgens komt tweemaal per jaar de monitor uit. Dit is een instrument waardoor PS de vorderingen kan inzien en bijhouden. Zie link: Monitor 2020-II (overijssel.nl)

Aan het eind van ieder jaar verschijnt het jaarverslag. Hier kan PS zien of alle gestelde doelen zijn bereikt: Home | Jaarverslag 2019 (overijssel.nl)

Dit geheel van “planning en controle” instrumenten (van het komende jaar, maar ook van de afgelopen jaren) zijn ook openbaar toegankelijk en deze staan in zijn geheel op: Welkom op de Staat van Overijssel

Hoeveel tijd kost het Statenwerk eigenlijk?

én van de steeds weer terugkerende vragen die aan ons als Statenlid worden gevraagd is; hoe veel tijd kost dat nu, die werkzaamheden in de Staten van Overijssel. Deze vraag zal door ieder Statenlid toch iets anders worden beantwoord. Er is enige tijd geleden een onderzoek geweest, waaruit bleek dat de gemiddelde tijd die Statenleden per week besteden ongeveer 20 uur in beslag neemt. Uiteraard is dat ook weer afhankelijk van het aantal Statenleden die een partij heeft.

Voor de meeste Statenleden is dit dan ook een “bijbaantje”. De meesten hebben een andere baan als broodwinning en houden dan meestal de woensdagen vrij voor Statenwerk. Voor mensen zonder fulltime baan ligt dat eenvoudiger omdat deze niet (meer) een voltijd baan hebben (bijv. gepensioneerden of studenten). De bezigheden voor de Staten van onze fractievoorzitter liggen gemiddeld tussen de 20 en 30 uur per week. Incl. leeswerk, reistijd etc. De steeds terugkerende werkzaamheden zijn normaal gesproken: één woensdag waarin het Presidium vergadert (meestal van 11.00 – 12.30 uur) gevolgd door de terugkoppeling in de fractie. Om 13.00 uur start dan de Statenvergadering, deze wordt onderbroken door de avondmaaltijd en deze eindigt meestal rond (uiterlijk) 22.00 uur. Verder is er één woensdag gereserveerd voor de commissievergaderingen, deze starten meestal rond 09.30 uur en eindigen (afhankelijk van het aantal commissies) ergens tussen 17.00 en 21.00 uur. Dan is er een vaste woensdag waarin diverse werkbezoeken en of informatiesessies centraal georganiseerd zijn.

Deze dagen zijn qua tijd en inhoud nogal verschillend. De laatste woensdag in de maand (fractie dag) wordt dan gebruikt voor reserve, maar ook om op eigen gelegenheid werkbezoeken uit te voeren of bedrijven of instellingen te bezoeken. Voor Fractie mooi Overijssel strekken deze werkzaamheden zich ook uit over de andere dagen van de week. En dan moeten er ook nog vergaderingen worden bijgewoond zoals bijv. de fractievergaderingen. Maar ook wordt er regelmatig beroep op ons gedaan om Staten- of Democratiespelen voor studenten en andere groeperingen te begeleiden of als jurylid bij debatwedstrijden. En daar komt dan nog bovenop de tijd die je nodig hebt voor de voorbereidingen. Denk hierbij aan het lezen van achterliggende stukken en extra informatie. Natuurlijk is de ene week voller dan de andere, maar die 20 – 30 uur per week hebben we echt wel nodig. U begrijpt dat door Corona een aantal werkzaamheden nu vanuit huis moet worden gedaan. Denk hierbij aan digitaal vergaderen, bijwonen van webinars etc.

Ruimte en Water:

Hierbij moet je hoofdzakelijk denken aan de omgeving. Hoe moet Overijssel er uit gaan zien. Denk bijv. aan waterveiligheid. De Provincie heeft de opdracht om de waterveiligheid (denk aan overstromingsgevaar van bijv. de IJssel) te vergroten en te garanderen. Dat doen we bijv. door het project; “Ruimte voor de rivier”. Bij Kampen bijv. is de IJssel uitgediept en er is een bypass (het Reevediep) gemaakt ten zuiden van Kampen. Bij extreem hoog water wordt daar een overloop gecreëerd zodat het water gemakkelijk weg kan en er minder kans op overstroming is in bijv. Kampen.

Zo zijn er ook extra maatregelen genomen op het Kampereiland, maar ook de nieuwe Vinex wijk van Zwolle is aangepakt. Zo is bijv. het spoor op een dijk gelegd die gelijk functioneert als ringdijk. Maar er is meer. Wij hanteren bijv. een omgevingsvisie zie link:

Omgevingsvisie Overijssel – Provincie Overijssel

Deze wordt binnenkort vervangen door de omgevingswet. Hierin wordt omschreven hoe de provincie er uit zou moeten zien. Waar zijn bijv. kansrijke gebieden voor bedrijventerreinen en waar nu juist niet. Hoeveel woningbouw mag er waar plaatsvinden etc. Ook het al dan niet permanent mogen wonen in recreatiewoningen maakt hier deel van uit. En m.n. dit onderwerp heeft de afgelopen periode voor ons een belangrijke rol gespeeld. In voorgaande omgevingsvisies was het, door de Provincie,  verboden om recreatiewoningen permanent te bewonen. Echter in de ene gemeente werd het gedoogd terwijl er in de andere gemeente tot in het extreme werd gehandhaafd. Verder was het zo dat er nu mensen (veelal senioren) permanent in een recreatiewoning woonden, terwijl zij ook nog een (bijv. sociale) huurwoning bezet hielden. Bij de huidige woningmarkt is dat ongewenst. Veel recreatieparkjes, uiteraard niet de grote verhuurparken met veel faciliteiten, verloederden. Tuinen werden niet onderhouden, er kwam prostitutie en wietteelt voor etc. Dit was onwenselijk. En door onze invloed uit te oefenen is deze regel versoepeld en kan er per gemeente worden bekeken waar permanente bewoning toegestaan kan worden. En dat proces ging zeer moeizaam. GS wilde er niet aan, en dan is het ook vaak moeilijk om coalitiepartijen te overtuigen. Dat heeft ons ook bijna anderhalf jaar aan voorbereiding en masseren van andere partijen gekost. Maar bij de behandeling van onze voorstellen kregen we toch een meerderheid. Kortom een groot succes.

Bestuur en Financiën:

Bij bestuur, moet je specifiek denken aan de kwaliteit van het Provinciaals bestuur. Eén van de speerpunten van de huidige en vorige coalitie is/was eigentijds bestuur. Hier moet je bijv. denken aan burgerparticipatie. En dan het liefst voor aan in het traject. Laat inwoners meedenken over belangrijke onderwerpen. Een goed voorbeeld hiervan was het betrekken van de inwoners van Overijssel bij het gewenste profiel van de huidige Commissaris van de Koning. En uiteraard zijn daar meer significante voorbeelden van. En zoals zo vaak, sommige gaan goed en andere komen minder goed van de grond. Een hulpmiddel wat hierbij gebruikt wordt is de participatieladder.

En dan financiën. Hier gaat het hoofdzakelijk over financiën betreffende de interne bedrijfsvoering. Denk aan de kosten van de griffie bijvoorbeeld. Financiën over de andere onderwerpen horen ook bij die betreffende onderwerpen thuis. Aan ieder onderwerp ligt een begroting ten grondslag. Via (wat wij noemen) de monitor houdt PS de vorderingen in de gaten. Deze is overigens gewoon publiekelijk te bekijken op de site van Overijssel. Je vindt hier de voortgang van het onderwerp alsmede de uitgegeven kosten. Kortom een handig controlemechanisme. En de controlerende taak was voor Statenleden één van de 3 taakstellingen. En uiteraard wordt over voortgang en financiering uitgebreid van gedachten gewisseld. En gedebatteerd.

Milieu en Energie.

Dit onderwerp is zo interessant omdat de algemene mening is dat we moeten proberen om duurzaam om te gaan met onze planeet. Je hoort dan ook vaak de kreet dat we onze planeet slechts beheren voor onze nakomelingen, of juist wat assertiever, dat we de planeet aan het plunderen zijn. En vaak valt ons dan hel en verdoemenis ten deel. Denk aan global warming, het gat in de ozonlaag etc. Maar wat je daar ook van denkt het is een feit dat er aardbevingen zijn ontstaan in Groningen door het massaal leegpompen van gasvelden. En je kunt ook niet eeuwig doorgaan met het gebruik van fossiele brandstoffen. Milieutechnisch gezien niet, maar ook niet omdat ook deze bronnen eindig zijn. Dus links- of rechtsom zullen we over moeten gaan op “duurzame energie”. Maar welke vorm dan? Er zijn vele vormen beschikbaar, maar ook vele vormen in ontwikkeling en voor welke vorm moet je dan kiezen. Onze Provincie is in twee regio’s ingedeeld welke apart van elkaar een zogenaamde RES (Regionale Energie Strategie) hebben ontwikkeld.

De “windlobby” zal blijven roepen dat windturbines de oplossing zijn. Vaak wordt dan verzwegen dat het maken van die generatoren enorm veel energie kost. Dat de subsidie op windturbines torenhoog is (een redelijke windmolen op een boerenerf brengt al gauw 30.000 euro subsidie per jaar op, laat staan wat 5 molens op je erf opbrengen), ze worden dan ook nog vaak vervangen, als de subsidie er af gaat, voor nieuwere exemplaren die weer opnieuw gesubsidieerd worden. Het goede nieuws is wel dat men nu windmolenparken op zee bouwt die niet worden gesubsidieerd. Windturbines worden verder als horizonvervuilend bestempeld en omwonenden willen ze niet. Onze fractie is niet persé tegen windenergie. Windenergie, prima maar niet in of aan de rand van bijv. Nationale Parken en alleen en dan echt alleen als er draagvlak voor is. En draagvlak kun je creëren. Laat omwonenden bijv. mee participeren. En dan moeten we ze niet afschepen met de kreet ze kunnen aandelen aanschaffen, want dat kun je ook als je er 30 km vandaan woont en er helemaal geen hinder van ondervindt. Fractie Mooi Overijssel steunt dan ook lokale initiatieven die niet voldoende mee mogen participeren bij de energietransitie. Maar er is nog meer. Wij zijn voor zonne-energie. Zonnecollectoren op daken van huizen en bedrijven kunnen ruim in de energiebehoefte van de bewoners voorzien. Grootschalige zonnevelden echter kosten veelal landbouwgrond of natuur en zijn ook niet mooi.

Als je wilt weten hoe je bewoners draagvlak wilt laten krijgen, vlak over de grens in Saarbeck (helemaal energieneutraal) deelt iedereen mee in het succes in een combinatie van windturbines en zonnecollectoren. google er maar eens op. En wat te denken van aardwarmte. Niet voor niets wordt er, nu de gaskraan op termijn dicht moet, gesproken over het gebruik van warmtepompen. En dan de zgn. mestvergisters. Ook hier heb je voor- en tegenstanders. Maar er zijn in Overijssel meerdere voorbeelden waar het prima werkt. Waar niet alleen het betreffende boerenbedrijf er voordeel van heeft, maar ook direct omwonenden en soms ook nog gemeenschappelijke gebouwen, zoals bijv. het zwembad. Overigens zijn wij geen voorstander van grootschalige houtverwerkende bio centrales, zoals de in Zwolle geplande. Maar al bovenstaande middelen zijn korte termijn oplossingen voor het probleem. Fractie Mooi Overijssel wil dat er meer wordt gekeken naar middellange en lange termijn oplossingen. Denk bijv. aan het gebruik van waterstof. Binnenkort ruim voorhanden en relatief goedkoop. Met het gebruik van waterstofcellen, bijv. in je auto, zou je in staat zijn om in de avond je huis van energie te voorzien. En waterstof is ook prima te gebruiken als vervanging voor gas in huizen. De huidige gasleidingen zijn prima bruikbaar, met wat kleine en goedkope aanpassingen.

Maar ook Thorium of zelfs kernenergie sluiten wij niet uit en zou wat ons betreft beter belicht moeten worden. Maar ook zgn. “blauwe energie” is de moeite waard om te onderzoeken. Energie uit water. Dit kan zijn van zoet naar zout, van warm naar koud, door gebruik te maken van eb en vloed, of golven. Bekend is het bijv uit landen met bergen en stuwdammen, waar men waterkracht gebruikt. Maar er zijn ook technieken waarbij langzamer stromende rivieren waterkracht ontwikkelen. En daarbij zouden we de IJssel en de Vecht goed kunnen gebruiken. Op dit moment loopt er, mede op ons initiatief in PS een proef hiermee, in de IJssel bij Zwolle.

Kortom er is genoeg voorhanden. En daarover denken we graag mee. Dit onderwerp is belangrijk voor onze inwoners, maar zeker ook voor het behoud van onze planeet. Dus een dankbaar onderwerp.

Economie.

Dit is voor PS best wel een moeilijk onderwerp omdat de directe uitwerking hiervan bij ondernemers en bedrijven thuis hoort. Maar waar speelt PS dan wel een rol in? Voornamelijk in het faciliteren van de randvoorwaarden. Je kunt dan denken aan het promoten van grensoverschrijdende activiteiten naar andere Provincies en Duitsland. Inclusief de mogelijkheid om werknemers daar te laten participeren in het arbeidsproces. Maar ook de samenwerking met bijv. Gelderland. Het (her)bestemmen van bedrijventerreinen is hierin ook een onderwerp. Moeten we bijv. nieuwe bedrijventerreinen toestaan terwijl er elders bedrijventerreinen leegstaan en/of verloederen? Maar denk ook eens aan de herinrichting van de voormalige vliegbasis Twente, nu Techbase Twente. Daar waren grootse plannen voor. Eerst dacht men aan een burgerluchthaven, maar er is slechts vergunning voor deze voormalige basis voor beperkte luchtvaart. Er is nu een bedrijf gevestigd wat aan recycling van oude afgeschreven vliegtuigen doet. Veel vliegtuigtypes landen hier voor hun laatste vlucht om daarna uit elkaar te worden gehaald. Ook werd het terrein gebruikt als “parkeerplaats” voor vliegtuigen die minder konden worden ingezet door de Coronacrises.

Maar wat te denken van het uittesten van drone technieken. Dit terrein is geweldig gesitueerd. Vlakbij het Technische hart van Overijssel: Twente. Met de Universiteit in de nabije omgeving en met internationaal hoogstaand bekende bedrijven zoal bijv. Thales vlakbij. Ook de Regionale Bedrijventerreinen spelen in deze commissie een belangrijke rol. Welke bedrijven kunnen we voor Overijssel binnen halen om onze economie een “boost” te geven? Wat kunnen we doen om e.e.a. aantrekkelijk te maken, of hoe kan een terrein een betere bereikbaarheid krijgen (over de weg, per spoor of over het water)? Ook het verlenen en beheren van diverse fondsen hoort bij dit onderwerp. Allerlei belangrijke zaken, waarbij voor Fractie Mooi Overijssel het belangrijkste onderwerp de werkgelegenheid is. En dan m.n. de werkgelegenheid voor 45plussers. Men roept vaak dat het beter gaat in Nederland. De werkgelegenheid neemt toe. Steeds minder mensen zitten in de WW. Een mooi verhaal, maar de werkelijkheid is dat m.n. de groep 45plussers ver achter blijft. En dan hoofdzakelijk diegene die al langer zonder werk zitten. Weliswaar wordt geroepen dat er steeds minder mensen in de WW zitten, echter er wordt te weinig onderkend dat deze groep in de bijstand terecht komt of een werkende partner heeft waardoor ze helemaal niet meer geregistreerd staan. Dus zullen wij blijven hameren op maatregelen om deze groep ook weer aan het werk te krijgen. We proberen de vooroordelen van veel en langdurig ziek zijn van oudere werknemers etc. uit de wereld te krijgen. We spreken ook over omscholing met onderwijsinstellingen. Echter net als de andere zaken kunnen we alleen maar stimuleren en faciliteren; de uitvoering ligt echt bij de werkgevers. Echter COVID 19 heeft ook effecten op ons economisch beleid. Er worden dan ook extra maatregelen genomen om bedrijven en instellingen te ondersteunen in deze moeilijke periode.

Landbouw en Natuur.

Ook dit is een onderwerp waar de Provincie over gaat; Landbouw en Natuur. Deze onderwerpen worden in één commissie behandeld maar zijn vaak omgekeerd evenredig. Daar bedoel ik mee dat ze elkaar soms versterken, maar elkaar ook flink in de weg kunnen zitten. Hier is het de kunst om het juiste evenwicht te vinden tussen de belangen van de agrariërs en consumenten aan de ene kant en het behoud en herstel van de natuur aan de andere kant. De milieuregels, vaak opgelegd door Europa, maken het er niet eenvoudiger op. Zo hebben we te maken met Natura 2000 projecten, waar 24 gebieden in Overijssel (van de 160 in Nederland) zijn aangewezen als leefgebied voor (zeldzame) planten, vogels en/of andere dieren. In deze gebieden moesten agrariërs plaats maken voor de natuur, ze moesten anders gaan werken of zijn verplaatst of gestopt. Soms moeten gronden meer worden vernat en soms juist droger worden gemaakt. En verhoging of juist verlaging van de waterstand heeft gevolgen voor bijv. de landbouw. Dit heeft alles te maken met de stikstofdepositie. En dat dossier heeft heel veel invloed op de wijze waarop er nog acceptabel geboerd kan worden.

Er zijn veel voorbeelden waar dat goed werkt. Bijv. het weidevogelbeheer op sommige plekken op het Kampereiland. Hier worden door de boeren maatregelen getroffen die zorgen dat de weidevogel populatie verder groeit. Maar er zijn ook projecten die minder goed verlopen of waar de omgeving juist extra problemen ondervindt. Een voorbeeld hiervan zijn de Engbertsdijksvenen, waar omwonenden last dreigen te krijgen van de potentiële verhoging van het grondwater. Maar ook de projecten omtrent de terugkeer van de Korhoender in Salland zijn niet onomstreden. Soms zijn er plekken waar mogelijk een veeteeltbedrijf moet wijken voor natuur, naar een onlogische plek. Neerdalende stikstof is ook hier een belangrijke belemmering om de natuurdoelen te halen. Door goede maatregelen te nemen proberen we de juiste balans te vinden tussen landbouw en natuur. Hierbij wordt de stikstofuitstoot van vee een groot probleem genoemd en de gevolgen voor agrariërs zijn bijna niet te overzien.

Maar in Overijssel speelt meer. Hoe doe je aan heideversterking in Salland? Hoe ga je om met een groeiend contingent aan geitenhouders i.r.t. de mogelijkheid van een grotere kans op longontsteking bij omwonenden? Wat doe je met de jacht? Of hoe ga je om met schade aan landbouw door teveel ganzen? Overijssel kent veel landgoederen, wat vinden wij van het beheer? Is er überhaupt een natuurvisie en hoe gaan we hier mee om? Is natuur om te beleven of moet je gebieden ontoegankelijk maken voor de mens? Kortom dit onderwerp heeft zeer veel boeiende kanten. Aan ons de taak om enerzijds te zorgen voor economische belangen en anderzijds voor een uitgebalanceerde natuur. Dat gebeurt ook door onze mening te geven over zgn. PIP’s (Provinciale Inpassings Plannen). Wat voor ons hierin heel belangrijk is, is de participatie van direct belanghebbenden, dus omwonenden en ondernemers in dat gebied.

Cultuur en Sociaal.

Bij cultuur denk je al gauw aan een stoffig imago. Toch is het een heel breed onderwerp, waar door o.a. subsidies de Provincie een belangrijke rol heeft. Denk aan het orkest van het Oosten, nog niet zo lang geleden in het nieuws vanwege financiële problemen. Maar ook de gezamenlijk Overijsselse bibliotheken vallen hier onder. En de bibliotheek is niet meer alleen de plek om boeken te lenen. Steeds vaker spelen zij een rol in bijv. oudereneducatie. En dan het evenementenbeleid; welke evenementen steun je met subsidie en welke niet? De bevrijdingsfestivals, Deventer op stelten, div. marathons, foodtruckfestivals, bloemencorso’s, de “military” in Boekelo en er zijn er nog veel meer door de Provincie heen. Maar ook musea, denk aan museum de Fundatie in Zwolle of het Twents Museum, zijn van groot belang. Cultuurhuizen of Multi Functionele Centra in gemeenschappen spelen een grote rol.

Ook de architectuur en de rol van het Overstigt hierin. Archeologische vondsten van oudere beschavingen. Maar ook streektaal is voor veel inwoners een hot item. Het gaat hier echt om het behoud van onze cultureel gedachtengoed. Hierin passen zeker ook zaken als Carbidschieten, Midwinterhoorn blazen en paasvuren.

Want cultuur is wellicht de basis van ons bestaan. En dan zit ook “sociaal” nog in het zelfde onderwerp. Hier rekenen we ook sport onder. Voor iedereen, oud en jong, speelt beweging een belangrijke rol. Door alle lagen van de bevolking heen. Het begint uiteraard bij de jeugd, hoe betrek je die z.s.m. bij sportieve activiteiten, maar ook voor ouderen, hoe zorg je dat die voldoende blijven bewegen?

Overijssel bestaat uit een sociale gemeenschap: Hoe gaan we om met Naoberschap? Doet iedereen mee in Overijssel? Aan ons de taak om na te denken over participatie. Oud en Jong, arm en rijk, hoog en laag opgeleid, man en vrouw, kortom zonder aanzien des persoons willen we iedereen betrokken hebben bij onze samenleving. Ook daar willen we de randvoorwaarden voor stellen. Kwaliteit van leven; sociale kwaliteit is voor iedereen essentieel. Ook voor ouderen. Langer thuis wonen: Prima, maar zorg dan ook voor goede sociale zekerheden.

Verkeer en Vervoer.

Om te beginnen gaat PS over het Provinciale Openbaar Vervoer. De Provincie verleent concessies aan vervoerders voor een bepaalde tijd onder bepaalde voorwaarden. Overigens valt de NS hier niet onder, deze valt onder het Rijk. Het Kamperlijntje en de Vechtdallijn vallen weer wel onder de Provincie. En uiteraard het busvervoer. Het gaat over drie concessies voor het busvervoer in Overijssel; één in NW Overijssel, één in Salland en één in Twente. En eigenlijk is het raar dat deze qua regelgeving van elkaar afwijken. We zijn dus bezig om deze gelijk te trekken. De concessie NW Overijssel en Salland hebben we samen met Gelderland en Flevoland uitgezet. De winnaar was Keolis, echter deze had de concessie gewonnen onder verkeerde voorwaarden. De resultaten heeft u kunnen lezen de afgelopen periode.

Hoe dat dan gaat? PS geeft aan GS aan waaraan het OV moet voldoen. Bijv. welke soorten OV, waar gereden wordt en hoe vaak. Dan wordt er een programma van eisen opgesteld. Deze wordt vastgesteld door PS met aanvullingen zoals bijv. dat maatschappijen die extra rekening houden met oudere en/of minder mobiele reizigers een voorkeurspositie verkrijgen. Maar hierin staat bijv. ook dat vanaf 2025 nieuwe voertuigen emissievrij moeten zijn. Maatschappijen schrijven daarop in. En zoals zo vaak krijgt dan de goedkoopste aanbieder de concessie toegewezen. Zwolle is bij ons een knooppunt. Hier doet de rare situatie zich voor dat reizigers die met de bus uit Gelderland komen (net vanaf de andere zijde van de IJssel) in Zwolle een nieuw kaartje moeten kopen omdat ze dan onder een andere concessie vallen. En dat weerhoudt mensen misschien om voor het OV te kiezen. Dat zou anders moeten kunnen. En daar zijn we dan ook mee bezig. Gaat dat allemaal zonder slag of stoot? Nee, helaas niet. Er zijn nog genoeg hobbels te overwinnen. Zoals het feit dat we over gaan op een kernnet (waar veelvuldig wordt gereden) en overige lijnen die minder belast worden. Wij willen er voor waken dat het buitengebied hierdoor geïsoleerd raakt. Fractie Mooi Overijssel is van mening dat OV voor iedereen bereikbaar moet zijn. Het zgn. vervoer van deur tot deur. En we zijn voorstander om oudere en/of minder mobiele reizigers gratis of tegen een aanzienlijk lager tarief te laten reizen BUITEN de spitstijden. Nu is het OV buiten de spits erg rustig en dat kan anders. Als we van mening zijn dat het OV minder belastend is voor het milieu dan het rijden met eigen auto, dan moeten we zorgen dat reizen met het OV aantrekkelijker wordt. Dus goedkoop, maar ook anders. Nu is het vaak zo dat OV op een tijd rijdt die we niet willen, vanaf een plaats waar we niet zijn, naar een plaats waar we niet heen willen. Nee het streven is vervoer van deur tot deur. En dat hoeft niet alleen per bus, nee ook de regiotaxi en de OV fiets hebben hier een duidelijke rol in. Onze bewoners en de reizigersorganisaties weten ons te vinden. Ze spreken in op commissies, sturen brieven etc. En dat is prima, op deze wijze weten we wat er speelt. En daardoor kunnen wij ons een beeld vormen over de problemen die onze achterban ondervindt in het OV. Om dit vervolgens in de Staten bespreekbaar te maken. En dat doen we niet alleen voor de reizigers. Nee ook in samenwerking met de chauffeurs en hun vakbonden. OV is slechts een deel van deze materie. Het andere deel is Verkeer.

Ook het Provinciale wegennet is een verantwoordelijkheid waar de Provinciale Staten over gaan. Iedereen kent de Rijkswegen, meestal autosnelwegen. Deze zijn een verantwoordelijkheid van het Rijk en deze worden onderhouden en gemonitord door Rijkswaterstaat. Provinciale wegen zijn een verantwoordelijkheid van de Provincie. Veelal worden deze wegen aangeduid als N-wegen en hierop hanteert men veelal een 80 of 100 kmh beperking. Wat veel mensen niet weten is dat N wegen met een dubbel nummer (bijv. de N35 of N48) Rijkswegen zijn. Dit impliceert dan ook dat zowel onderhoud als verbetering van deze wegen een Rijks verantwoordelijkheid zijn. En laten deze wegen nu vaak de probleemwegen zijn. Het Rijk is vrij laks met het aanpakken van deze wegen en boze tongen beweren dat hoe verder van de Randstad hoe slechter het Rijk deze beheert. Wegen met 3 cijfers (bijv. N340, N377) zijn de echte Provinciale wegen. Bij de wegstructuur zijn 3 zaken van belang:

1. Veiligheid

2. Leefbaarheid

3. Doorstroming

En dat zijn dan ook de zaken waarop gelet moet worden. En helaas wordt hier niet altijd aan voldaan. Ook de zgn. kunstwerken (bruggen, viaducten etc.) in deze wegstructuur zijn de verantwoordelijkheid van de Provincie. En deze zijn de komende periode aan groot onderhoud toe. Op dit moment worden een aantal wegen flink aangepakt. En daar gaat heel veel geld in om. Trouwens ook om een aantal Rijkswegen te verbeteren doet de Provincie vaak een voorfinanciering voor het Rijk, bijv. bij de aanpak van de N35.

Na vele jaren soebatten gaat het Rijk er nu eindelijk mee aan de slag. Niet zo gek, het is de doorgaande route (oost – west) van Twente naar Zwolle v.v. maar het is vaak sneller om via de A1, deA50 en de A28 te reizen, wat vele kilometers om is. De aanpak van de N340, N377 en N48 (Rijksweg) is op dit moment ook gaande. Dit is een heel groot project. Wij waren hier voorstander van de zgn. Noordelijke variant waarbij er een nieuw stuk weg was gekomen die aansloot op de N48 richting Oost, maar die de N340 en N377 zou ontlasten en de Veiligheid, de Leefbaarheid en de Doorstroming zou bevorderen. Helaas was er een meerderheid voor om de N377 en N340 op te waarderen. Dus dat is nu het geval. Wel moet er nog heel veel aan de veiligheid worden gedaan. De ventwegen zijn absoluut niet veilig genoeg voor bijv. fietsers. Er komt gelukkig een ongelijkvloerse kruising in Balkbrug etc. Kortom ook op dit gebied voldoende werk aan de winkel en dan heb ik het nog niet eens gehad over Provinciale fietspaden zoals bijv. de F35 een zgn. fietssnelweg. Wij als Fractie Mooi Overijssel zoeken naar een goede balans tussen enerzijds een goed Openbaar Vervoer en anderzijds een goede wegen infrastructuur. En helaas lukt dat naar onze mening niet altijd.